İstanbul Anadolu Yakası Felçli Hasta Bakımı Rehberi

Evde bakım mı, yatılı bakım evi mi? 7/24 güvenlik + hemşire + fizik tedavi odaklı karar kılavuzu

Felç (inme) sonrası bakım çoğu ailede aynı cümleyle başlar:
“Biz evde bakarız.”

Sonra tablo büyür.
Gece düşme riski. Yutma zorlanması. İlaç saatleri. Bası yarası korkusu. Ve tükenmişlik.

Bu içerik; Kadıköy, Üsküdar, Ataşehir, Maltepe, Kartal, Pendik, Tuzla, Ümraniye, Sancaktepe, Sultanbeyli, Çekmeköy, Beykoz, Şile dahil Anadolu Yakası genelinde felçli hasta bakımı arayan aileler için yazıldı.

Acil uyarı: Yüzde kayma, yeni kol-bacak güçsüzlüğü, konuşma bozulması, bilinç değişikliği gibi yeni belirtilerde 112’yi arayın.

1) Felçli hasta bakımında en kritik 8 risk

Bu 8’i iyi yönetirseniz bakım “düzene girer”.

1. Düşme riski (özellikle gece)

2. Yutma güçlüğü (disfaji) ve aspirasyon

3. Bası yarası (yatak yarası)

4. İdrar yolu enfeksiyonu / kabızlık

5. İlaçların saat-doz karışması

6. Spastisite, omuz ağrısı, eklem sertliği

7. Depresyon, ajitasyon, uyku bozulması

8. Tekrarlayan inme riski (tansiyon-şeker-ritim-kan sulandırıcı takibi)

Felçte “bakım” sadece günlük ihtiyaç değildir:
Klinik takip + güvenlik + rehabilitasyon üçlüsüdür.

2) Anadolu Yakası’nda seçenekler: Evde bakım mı, yatılı bakım mı?

A) Anadolu Yakası Evde Felçli Hasta Bakımı

Uygun olur, eğer:

• Evde 24 saat dönüşümlü bakacak kişi/ekip varsa

• Ev güvenliyse (banyo, yatak, transfer alanı)

• Fizik tedavi planı düzenli uygulanacaksa

• Yutma/beslenme riski düşük ya da kontrol altındaysa

Zorlanırsınız, eğer:

• Hasta gece kalkıyor / düşüyor / yön kaybı yaşıyorsa

• Bakım tek kişiye biniyorsa

• Bası yarası riski yükseldiyse

• İlaç + beslenme + mobilizasyon aynı anda yönetilemiyorsa

B) Anadolu Yakası Yatılı Felçli Hasta Bakımı (Bakımevi / Yaşlı Bakım Evi)

Uygun olur, eğer:

• 7/24 gözetim gerekiyorsa

• Düşme, yutma, bası yarası riski yüksekse

• “Evde yürümüyor” noktasına geldiyse

• Rehabilitasyonun düzenli ve profesyonel yürümesi isteniyorsa

Kritik detay: “Hemşire var” demek yetmez.
Gece kontrol sayısı, kayıt sistemi, acil protokol ve fizik tedavi sıklığı yazılı net olmalı.

3) Kamu ve belediye destekli evde hizmet kanalları (Anadolu Yakası için de geçerli)

Sağlık Bakanlığı Evde Sağlık (Türkiye geneli)

Evde sağlık sistemine dahil olmak için tek numara üzerinden başvuru yapılır: 444 38 33. Başvuruda genellikle T.C. kimlik, adres ve sağlık bilgileri alınır.

İBB Evde Sağlık (İstanbul geneli)

İBB, evde sağlık başvurularını Alo 153 üzerinden alıp değerlendirme ekibiyle ev ziyareti ve uygunluk değerlendirmesi yaptığını belirtir.

İlçe belediyelerinde de (Kadıköy, Üsküdar, Ataşehir vb.) evde sağlık/hemşirelik/hasta nakil gibi ek hizmetler olabiliyor; kapsam ilçe bazında değişir.

4) Felçli hasta bakım planı: “Günlük rutin” nasıl olmalı?

Gün içinde 6 temel blok

1. Güvenli transfer + mobilizasyon (yatak–sandalye–tuvalet)

2. Bası yarası önleme (pozisyon, cilt kontrolü, uygun şilte)

3. Beslenme–yutma güvenliği (oturuş açısı, kıvam, hız, öksürük takibi)

4. İlaç takibi (saat, doz, yan etki, kayıt)

5. Egzersiz/rehabilitasyon (fizyoterapist planı + ev programı)

6. Uyku–gece gözetimi (tuvalet ihtiyacı, düşme önleme, ajitasyon yönetimi)

Küçük görünen ama büyük fark yaratan detaylar

• Yatak yüksekliği + tutunma barı

• Banyo kaymaz zemin

• Sandalye fren kontrolü

• Omuzu çekmeden taşıma (omuz ağrısı çok sık)

• Ayak bileği pozisyonu (kontraktür önleme)

5) Anadolu Yakası’nda felçli hasta bakımı seçerken sorulacak 18 soru

Bunlar “kararı” verir:

7/24 güvenlik ve gece düzeni

1. Gece kaç kontrol var, kayıt tutuluyor mu?

2. Düşme olursa protokol ne?

3. Konfüzyon/demans varsa çıkış güvenliği nasıl?

Hemşirelik ve klinik takip

4. İlaçları kim hazırlar, kim uygular?

5. Tansiyon/şeker takibi nasıl kayıtlanır?

6. Yara bakımı kimde?

7. Acilde süreç nasıl, hangi hastane/ekip?

Beslenme ve yutma

8. Yutma riski değerlendirmesi var mı?

9. Kıvam yönetimi kimde?

10. Aspirasyon şüphesinde süreç nasıl?

Rehabilitasyon

11. Fizik tedavi haftada kaç gün?

12. Seans süresi net mi?

13. Yürüme-denge-el fonksiyon planı var mı?

Bası yarası ve mobilizasyon

14. Pozisyon değişimi protokolü var mı?

15. Anti-dekübit şilte/havalı yatak kriteri nedir?

Şeffaf ücretlendirme

16. Paket dahil/dahil değil kalemler yazılı mı?

17. Bez-mama-yara ürünleri ek ücret mi?

18. Bakım seviyesi artarsa ücret nasıl güncellenir?

6) Fiyatı belirleyen mantık (Anadolu Yakası genelinde)

• Bakım seviyesi (tam bağımlı / yarı bağımlı)

• Oda tipi

• Gece gözetimi yoğunluğu

• Hemşirelik kapsamı (ilaç, enjeksiyon, yara, kateter)

• Fizik tedavi sıklığı

• Beslenme-yutma desteği

• Tıbbi sarf (bez, ped, yara ürünleri)

• Özel bakım / refakat

Altın kural: “Dahil olanlar–olmayanlar” listesini yazılı alın.

7) Yanlış bilinenler

• “Dinlensin, hareket etmesin.” → Doğru planla mobilizasyon şart.

• “Yutuyor gibi.” → Gizli yutma riski sık.

• “Bir kişi bakar.” → Tükenmişlik + kaza riski artar.

• “Fizik tedavi arada bir yeter.” → Süreklilik iyileşmenin motoru.

8) Sık Sorulan sorular

Anadolu Yakası’nda felçli hasta bakımında 7/24 hemşire olur mu?
Olabilir. Saat, görev tanımı ve kayıt sistemi net olmalı.

Felçli hasta evde mi daha iyi bakılır, bakımevinde mi?
Risk + ekip + ev koşulu belirler. Gece düşme/yutma/bası yarası riski yüksekse yatılı bakım daha güvenli olabilir.

Felç sonrası fizik tedavi ne kadar önemli?
Çok önemli. Kas sertliği, denge, yürüme ve günlük yaşam becerileri düzenli programla gelişir.

Yutma sorunu varsa nelere dikkat edilir?
Oturma açısı, kıvam, hız, öksürük/boğulma bulguları ve profesyonel değerlendirme.

Bası yarası nasıl önlenir?
Pozisyon değişimi, cilt kontrolü, uygun şilte ve beslenme desteğiyle risk ciddi azalır.

9) CTA (dönüşüm odaklı)

İstanbul Anadolu Yakası felçli hasta bakımı için hızlı ilerleyelim:

• 5 dakikalık ön değerlendirme: bakım seviyesi + risk haritası

• “Evde bakım mı / yatılı bakım mı?” karar tablosu

• Yazılı net liste: dahil/dahil değil kalemler

Destek Hattı: 0552 236 06 57